ในหนังสือ คู่มือศึกษาพระเครื่อง พระรอดมหาวัน พระซุ้มกอทุ่งเศรษฐี (พิมพ์จำหน่ายปี 2512) คุณเชียร ธีรศานต์ เล่าประวัติพระกำแพงเม็ดขนุนไว้ว่า ในสมัยที่รัชกาลที่ 5 เสด็จประพาสเมืองกำแพงเพชร ราษฎรได้นำพระเครื่องที่ขุดได้จากกรุทุ่งเศรษฐี ทูลเกล้าฯถวายเป็นจำนวนมาก

ต่อมาพระองค์ได้พระราชทานให้ทหารหาญที่ไปรบปราบกบฏเงี้ยวเมืองเหนือครั้งนั้น พระเม็ดขนุนที่ทหารเรียก พระกำแพงเขย่ง ได้รับการกล่าวขานว่าเป็นพระสุดยอดในทางคงกระพันชาตรี

นับแต่นั้นมา ไม่ว่าจะมีการขุดพบพระปางลีลาจากกรุใด พระพิมพ์นั้นจะได้รับการขนานชื่อนำว่ากำแพงเขย่ง ยืนยันว่าพระเม็ดขนุนเป็นพระเครื่องมีชื่อเสียงโด่งดังจริงๆ

กรณีนี้คล้ายพระพิมพ์สามเหลี่ยม ไม่ว่าจะพบที่กรุไหน อายุจะมากน้อยกว่า ก็มักใช้คำเรียกนำว่า “นางพญา” ซึ่งเป็นชื่อพระที่ขุดพบในบริเวณลานวัดนางพญา จังหวัดพิษณุโลก

ปี พ.ศ.2512 ที่เขียนนั้น คุณเชียรบอกว่า พระเม็ดขนุนเป็นพระที่ได้รับความนิยมเป็นอันดับหนึ่ง ของ…ช่วงแรกๆที่มีผู้จัดพระชุดเบญจภาคี…พระเม็ดขนุนถูกจัดรวมเข้าไปด้วย

แม้ต่อๆมามีนักนิยมพระเครื่องถกเถียงกัน รูปแบบพระยืนเข้าชุดเบญจะไม่กลมกลืนเท่าพระซุ้มกอ แต่กระนั้นคนรักพระปางลีลา…หลายคนที่ยังถือว่ากำแพงเม็ดขนุน อยู่ในชุดเบญจภาคี

คุณเชียรเป็นนักนิยมพระเครื่อง ชุดบุกเบิก ชื่อพระกำแพงเม็ดขนุน โด่งดังเป็นที่ต้องการ แต่คนเห็นองค์จริงมีน้อย นักปลอมพระเอาพิมพ์พระคล้ายๆมาปั้นเป็นกลมเหมือนเม็ดขนุนจริงๆต่อมารู้ว่ารูปทรงพระแท้เป็นเม็ดขนุนครึ่งซีก แต่ก็ทำองค์พระเขย่งมาก-น้อย

ในจำนวนพระปางลีลา หลายพิมพ์จากกรุทุ่งเศรษฐี คุณเชียรบอกว่า พระเม็ดขนุนได้รับเกียรติเป็นพระปางลีลาที่งามที่สุด ทั้งด้านท่วงที ท่าทาง ลักษณะการก้าวย่างที่เต็มไปด้วยความมั่นคง อ่อนไหวคล้ายมีชีวิต

ทั้งๆที่ความจริงพระเม็ดขนุนมีส่วนสัดที่แปลก องค์พระคล้ายก้ามปูทะเล ส่วนเศียรคล้ายก้ามปูหุบสนิท ส่วนหน้าอกใหญ่คล้ายก้ามข้อแรกที่ใหญ่มาก ช่วงระหว่างเศียรกับอกก็ห่างผิดสัดส่วน

ส่วนเอวถึงเข่าเหมือนก้ามกลาง เล็กกว่าก้ามแรกมาก ส่วนเข่าถึงปลายเท้า เล็กและสั้นมาก แขนยาวห้อยลงมาเลยเข่า

ทรวดทรงที่ผิดปกตินี่เอง สมัยนั้นคนไม่เคยเห็นพระแท้ วาดภาพไม่ถูก จึงปลอมแปลงไม่ได้ใกล้เคียง

มาถึงเนื้อพระ…นักนิยมพระที่ไม่เคยเห็นเม็ดขนุนแท้ ก็มักเดาว่าเม็ดขนุนจะต้องมีเนื้อเหมือนพระซุ้มกอ แดงคล้ำ หนึกนุ่ม นักปลอมพระมักเอาเนื้อพระอื่นที่เก่า เช่นพระเปิมมาแกะขาย แต่ก็เจอหินผุก้อนใหญ่เกิน

ความจริงแล้ว เนื้อพระเม็ดขนุนเผาไฟแก่ละเอียดแนบแน่นเหมือนพระรอด

พระเม็ดขนุนที่ได้รับความนิยมมาก คือกรุวัดพิกุล เท่าที่พอเห็นเปลี่ยนมือในวงการดูเหมือนจะมีพิมพ์เดียว ส่วนเม็ดขนุนที่พบในกรุอื่น เช่น กรุนาตาคำ กรุวัดพระธาตุ ได้รับความนิยมน้อย

พระกำแพงเม็ดขนุน องค์ในคอลัมน์วันนี้…เป็นพระกำแพงเม็ดขนุน กรุวัดพิกุล เนื้อ คราบฝ้า ธรรมชาติ และตำหนิทุกจุดติดครบสูตรมาตรฐานพระแท้

เป็นองค์ที่เชื่อได้ว่าสวยคมสมส่วนที่สุด กระทั่งฝ่ามือที่ยกทาบอก หลายองค์ที่เห็นๆกันมาแทบไม่ติด องค์นี้ติดชัดเจนเห็นกระทั่งรอยแยกปลายนิ้ว รอยลายมือที่กดประทับหนักแน่นด้านหลัง ก็สมเหตุผลที่เห็นองค์พระด้านหน้า

อย่าถามพระใคร? เม็ดขนุนองค์นี้อยู่ในตลับทองแขวนเดี่ยวในคอคน คนแบบที่คุณเชียรพูดถึง เพื่อนรุ่นตำนานว่า ตาดีระดับดูพระขึ้นคอเองได้ โดยไม่ต้องพึ่งเซียน.

พลายชุมพล

คลิกอ่านคอลัมน์ “ปาฏิหาริย์จากหิ้งพระ” เพิ่มเติม